Budowa grzybów

Są to organizmy zbudowane z komórek eukariotycznych.

Cechy budowy komórki grzyba: (R) – cecha roślina, (Z) – cecha zwierzęca

– posiada ścianę komórkową (R) zbudowana z chityny (Z),

– materiał zapasowy to glikogen (Z),

– brak chloroplastów (Z),

– występują barwniki (R), nie są aktywne w fotosyntezie,

– liczne lizosomy (trawią pokarm) (Z).

 

Typy budowy:

– jednokomórkowa

– kolonijna

– komórczakowa

– wielokomórkowa plechowa

Podstawową jednostką strukturalną jest strzępka (nitkowaty, prosty lub rozgałęziony twór, jedno lub wielojądrowy). Strzępka tworzy ciało grzyba, czyli grzybnię.

2 rodzaje grzybni:

– grzybnia luźna (pleśń)

– grzybnia upakowana  (tworząca owocniki)

Kształty owocników:

– kapeluszowe

– kuliste

– zróżnicowane na trzon i kapelusz

– miseczkowate

W owocniku zróżnicowanym na trzon i kapelusz na spodzie kapelusza występuje warstwa urodzajna hymenofor (tutaj powstają zarodniki). Hymenofor może mieć kształt rurkowatą lub blaszkowatą.

Czynności życiowe grzybów.

1. Oddychanie

– tlenowe

– beztlenowe

2. Odżywianie

– heterotrofy (saprofity, pasożyty)

Część grzybów żyje w symbiozie z korzeniami drzew, taką symbiozę nazywamy mikoryzą. Grzyby pobierają od roślin związki organiczne natomiast grzyby ułatwiają roślinie pobieranie wody i soli mineralnych.

Mikoryza:

ektotroficzna (zewnętrzna) – strzępki grzyba wnikają pomiędzy komórki korzenia

– endotroficzna (wewnętrzna) – strzępki grzyba wnikają do wnętrza komórek korzenia

3. Rozmnażanie

Grzyby rozwijają się na wszystkie możliwe sposoby.

– bezpłciowe:

a) podział komórki

b) pączkowanie

c) fragmentacja grzybni

d) zarodniki (endospory, egzospory, zoospory i zarodniki konidialne (konidia) – czyli jest to fragment strzępki z pojedynczym jądrem, który odrywa się i daje początek nowemu organizmowi)

– płciowe:

a) izogamia

b) anizogamia

c) oogamia

d) gametangiogamia – polega na łączeniu się całych gametangiów.

Gametangium żeńskie to lęgnia, a męskie to plemnia.

Charakterystyczny dla workowców!

e) somatogamia – polega na łączeniu się komórek budujących grzybnię

Charakterystyczny dla podstawczaków!

Cykl pleśniaka białego:

– występują 2 fazy jądrowe: haplofaza i diplofaza, dominuje haplofaza

– dochodzi do gametangiogamia, czyli łączą się wielojądrowe gamie

– powstaje zygospora, struktura otoczona twardą ścianą, zawierająca liczne jądra diploidalne

– następuje mejoza, po czym kiełkuje w haploidalną strzępkę, na niej tworzą się zarodniki

– zarodniki wysypują się na podłoże

– powstaje nowa grzybnia (strzępka)

Cykl rozwojowy workowców

– występują 3 fazy jądrowe: haplofaza, dikariofaza (faza jąder sprzężonych) oraz diplofaza, dominuje haplofaza

– w cyklu następuje rozdzielenie w czasie i w przestrzeni procesu plazmogamii (zlewanie się cytoplazmy) i kariogamia (zlewanie się jąder)

Przebieg:

– na haploidalnej strzępce różnicują się wielojądrowa lęgnia i wielojądrowa plemnia

– plemnia styka się z lęgnią i następuje plazmogamia

– w lęgni powstają jądra sprzężone (jedno z plemni, drugie z lęgni)

– lęgnia kiełkuje w strzępkę dikariotyczną, szczytowa komórka tej strzępki to worek (zarodnia)

– w tej komórce zachodzi kariogamia

– powstaje jądro zygotyczne

– jądro to dzieli się mejotycznie i mitotycznie

– powstaje 8 jąder, które przekształcają się w zarodniki (workowe)

– zarodniki wysypują się na podłoże i kiełkują w strzępkę

Cykl rozwojowy podstawczaków:

– występują 3 fazy jądrowe: dikariotyczna, diplofaza, haplofaza, dominuje dikariotyczna

– rozdzielenie plazmogamii i kariogamii

– somatogamia (komórki różnoimiennych strzępek)

Przebieg:

– plazmogamia – tworzy się strzępka dikariotyczna

– z tej strzępki powstaje owocnik

– w szczytowej komórce hymenoforu dochodzi do kariogamii (komórka to podstawka)

– powstaje jądro zygotyczne

– jądro zygotyczne przechodzi mejozę – 4 jądra

– podstawka wytwarza 4 wypustki, do każdej wnika 1 jądro

– powstają 4 zarodniki podstawkowe

– wysypują się na podłoże i kiełkują w strzępkę

Cykl rozwojowy workowców Cykl rozwojowy podstawczaków Podobieństwo / Różnica
Występują 3 fazy: haplofaza, diplofaza i dikariofaza Występują 3 fazy: haplofaza, diplofaza i dikariofaza Podobieństwo
Dominuje haplofaza Dominuje dikariofaza Różnice
Dochodzi do rozdzielenia w czasie i przestrzeni (plazmo- i kariogamia) Dochodzi do rozdzielenia w czasie i przestrzeni (plazmo- i kariogamia) Podobieństwo
Następuje gametangiogamia (wielojądrowa plemnia styka się z wielojądrową lęgnią) Następuje somatogamia (łączą się komórki różnoimiennych stępek) Różnica
Dochodzi do plazmogamii (w lęgni powstają pary jąder sprzężonych, lęgnia kiełkuje w strzępkę dikariotyczną) Dochodzi do plazmogamii (jądra sprzężone kiełkują w strzępkę dikariotyczną) Podobieństwo
W szczytowej komórce hymenoforu (worek) dochodzi do kariogamii, tworzy się jądro zygotyczne W szczytowej komórce hymenoforu (podstawka) dochodzi do kariogamii, tworzy się jądro zygotyczne Podobieństwo
Jądro zygotyczne dzieli się mejotycznie i mitotycznie W jądrze zygotycznym dochodzi do mejozy Różnica
Powstaje 8 jąder, które przekształcają się w zarodniki workowe (endospory) Powstają 4 jądra, podstawka wytwarza 4 wypustki, do każdej wnika 1 jądro. Tworzą się 4 zarodniki podstawkowe (egzospory). Różnica`
Zarodniki wysypują się na podłoże i kiełkują w nową strzępkę. Cykl się powtarza. Zarodniki wysypują się na podłoże i kiełkują w nową strzępkę. Cykl się powtarza. Podobieństwo

Przegląd wybranych przedstawicieli grzybów.

Sprzężniowe:

– niewielka grupa grzybów saprofitycznych

– grzybnia zbudowana ze strzępek wielojądrowych

– występuje gametangiogamia

– posiadają przetrwalnikową, wielojądrową zygosporę

– przedstawiciel: pleśniak biały

 

Workowce:

– grzyby bardzo zróżnicowane pod względem budowy

– przewaga fazy haploidalnej w cyklu rozwojowym, tworzenie 8 zarodników workowych

– dochodzi do gametangiogamia

– maja duże znaczenie ekologiczne i gospodarcze

– mają również negatywne znaczenie, niszczą produkty spożywcze

– czasem powodują u człowieka groźne choroby

– przedstawiciel: dzieżka pomarańczowa, pędzlak

Podstawczaki:

– rozgałęziona dikariotyczna grzybnia

– występuje somatogamia

– lądowe saprofity

– mają pozytywne jak i negatywne znaczenie

– przedstawiciel: pieczarka polna, muchomor sromotnikowi

 

Your ads will be inserted here by

Easy Plugin for AdSense.

Please go to the plugin admin page to
Paste your ad code OR
Suppress this ad slot.

Kategorie: Biologia,Grzyby

Pozostaw odpowiedź