Dowody potwierdzające ewolucję

Podstawową jednostką jest populacja. To przekształcenie form prostych w bardziej złożone, w czasie.

Dowody bezpośrednie – konkretne szczątki, ślady po organizmach żyjących w przeszłości.

Dowody pośrednie – dane z różnych dziedzin nauk, wskazujące na podobieństwo między organizmami żyjącymi współcześnie.

Dowody bezpośrednie – przykłady

  • Zwierzęta

– kości

– pancerze

– skorupy

– muszle

– zęby

– jaja skamieniałe

– odciski

– odlewy

– szczątki pozostawione przez formy przechodnie (wykazują jednocześnie dwóch jednostek taksonomicznych {gromady}): ichtiostega (ryby->płazy), sejmuria (płazy->gady), praptak (gady->ptaki)

ICHTIOSTEGA

Cechy rybie Cechy płazie
– łuski na dużych partiach ciała

– szczątkowe wieczko skrzelowe

– płetwa ogonowa

– struna grzbietowa

– kończyny wolne typu lądowego

– miednica zbudowana z trzech parzystych kości: biodrowej, łonowej, kulszowej

– obręcz miednicza zrośnięta z kręgosłupem jednym kręgiem krzyżowym

– płuca

 

SEJMURIA

Cechy płazie Cechy gadzie
– budowa czaszki i krótka szyja

– kijanki

– półtora kręgu w odcinku krzyżowym

– jeden kłykieć potyliczny

– budowa kończyn

 

PRAPTAKI

Cechy gadzie Cechy ptasie
– długi ogon z licznymi kręgami

– trójpalcowe kończyny przednie z pazurami

-uzębienie szczęki; brak grzebienia na mostku

– obecność piór, które na przedramieniu miały postać lotek o niesymetrycznej chorągiewce

– stałocieplność (prawdopodobnie)

– obojczyki zrośnięte w widełki

– częściowo przeciwstawny palec stopy

  • Rośliny – przykłady

– nasiona

– zarodniki

– ziarna pyłku

– skamieniałe pnie drzew

– odciski liści (paproci w węglu)

– organizmy, które w niezmienionej formie przetrwały do dzisiaj: skrzypłacz, latimeria, hatteria, ginko (miłorząb)

 

Jeżeli organizm w chwili śmierci trafi w warunki beztlenowe to może być przechowany w całości.

 

Dowody pośrednie

anatomia porównawcza

NARZĄDY HOMOLOGICZNE – są to narządy tego samego pochodzenia, o takim samym planie budowy, różnie wykształcone ze względu na spełnianą funkcję, np.

– kończyny kręgowców (jaszczurka, delfin, kret, ptak, koń, człowiek)

– pęcherz pławny i płuca

– kości stawu żuchwowego i kosteczki słuchowe

– wytwory nabłonka u kręgowców (łuski gadów, pióra ptasie, włosy ssaka)

– kolce kaktusa i wąsy u groszków, liście pułapki u rosiczki (liście)

Zjawisko homologii określa się mianem dywergencji lub ewolucji rozbieżnej.

 

NARZĄDY ANALOGICZNE – narządy różnego pochodzenia, podobnie wykształcone ze względu na spełniana funkcję

– kończyn przednia kreta i odnóże przednie turkucia podjadka

– skrzydło ptaka i skrzydło owada

– oko głowonoga i oko kręgowca

– ryba (wygląd), pingwin, delfin – opływowy kształt

– żaba, hipopotam i krokodyl – wyrastające oczy

– korzeń i chwytniki

Zjawisko analogii określa się mianem zjawiskiem konwergencji oraz ewolucji zbieżnej.

 

NARZĄDY SZCZĄTKOWE – narządy, które występują powszechnie ale u danego gatunku zanikają ze względu na zanik funkcji

– wyrostek robaczkowy

– kość ogonowa

– oczy kreta (jasne, ciemne barwy)

– brak kończyn u węży, kości obręczy

 

CECHY ATAWISTYCZNE – u danego gatunku cecha zanika, ale zachowuje się u pojedynczych osobników jako dziedzictwo po przodkach

– linia zgryzu

– liczba par sutków

– owłosienie w niepożądanych miejscach

 

CECHY AROMORFICZNE  – cechy, które umożliwiają osiągnięcie wyższego poziomu rozwojowego w ewolucji

– płazy: kończyny – przejście z wody na ląd, płuca

– gady: błony płodowe

– ssaki i ptaki: stałocieplność

– obleńce: odbyt

– pierścienice: układ krwionośny

 

EMBIOLOGIA – dowody embriologiczne, nauka o rozwoju organizmu od momentu powstania do pełnego ukształtowania

 

PRAWO BIOGENETYCZNE HECKLA: ontogeneza jest rekapitulacją filogenezy

Ontogeneza – rozwój osobniczy, rozwój zygoty

Fitogeneza – rozwój rodowy, ewolucyjny, zmiany przed powstaniem określonej formy.

Podczas rozwoju osobniczego rozwija się kolejno cechy wyższych jednostek systematycznych.

Print Friendly, PDF & Email

Kategorie: Biologia,Ewolucjonizm

Pozostaw odpowiedź

waluty forex w czasie rzeczywistym
aktualne kursy walut z rynku forex w czasie rzeczywistym notowania