Płazy – charakterystyka

Gromada: Płazy (Amphibia)
Podgromada: Płazy tarczogłowe (†Labyrinthodontia)
Podgromada: Płazy współczesne (Lissamphibla)

Rząd: Ogoniaste (Urodela)
Rząd: Bezogonowe (Anura)
Rząd: Beznodie (Apoda)

  • Bezowodniowce – nie wytworzyły błon płodowych.
  • W ich cyklu rozwojowym okres między jajem a larwą odbywa się w wodzie.
  • Płazy wywodzą się z ryb mięśniopłetwowych.
  • Płaz semuria ma cech gadzie: jeden kłykieć potyliczny oraz budowa kończyn jest podobna.

Budowa zewnętrzna

  • Okryte wielowarstwowym naskórkiem.
  • Wyłupiaste oczy. Bardzo duży otwór gębowy.
  • Między palcami mogą występować błony pławne.
  • Wykształcenie kończyn przednich i tylnych.
  • Palczaste stopy, które umożliwiły im przyczepienie do podłoża.
  • Skóra pokryta wydzieliną gruczołów śluzowych.
  • Grzbietobrzusznie spłaszczone ciało.
  • Szkielet całkowicie skostniały, osiowy zbudowany z ażurowej czaszki (ma wiele otworów) i kręgosłupa. Brak żeber i klatki piersiowej.
  • Obecność pasa barkowego i miednicowego. Czaszka połączona jest z kręgosłupem ruchomo za pomocą dwóch kłykci potylicznych umożliwiających tylko potakujące ruchy.
  • Oczy i otwór nosowy w górnej części ciała.

Układ pokarmowy

  • Wszystkie są drapieżnikami. Jedynie larwy bezogonowych płazów jedzą rośliny.
  • Homodontyzm – niezróżnicowanie zębów. Umięśniony język.
  • Pokarm trafia do kloaki, czyli steku.

Układ oddechowy

  • Oddychają parzystymi płucami. Pompa gardzielowa służy do wentylacji płuc (bo brak klatki piersiowej). Choć kijanki i niektóre wodne płazy oddychają skrzelami.
  • Występuje tchawica, która transportuje powietrze do płuc.
  • Skóra bogato unaczyniona – uczestniczy w wymianie gazowej.

Układ krążenia

  • Kijanki: serce ma jeden przedsionek i jedną komorę (jak u ryb).
  • Dorosłe płazy mają dwa obiegi krwi (mały i duży), serce trójdziałowe (2 przedsionki, 1 komora).
  • Mały (płucny) – w płucach znajduje się sieć naczyń włosowatych (tlen do krwi i usuwany dwutlenek węgla).
  • Duży (organizmalizmy) – w tkankach występuje sieć naczyń włosowatych (z krwi do tkanek tlen, z tkanek do krwi CO2).

Układ nerwowy i narządy zmysłów

  • Lepszy (od wcześniejszych omawianych zwierząt) rozwój półkul mózgowych.
  • Mózgowie składa się z kresomózgowia, międzymózgowia, śródmózgowia.
  • Oczy wyposażone w powieki.
  • Regulują ostrość widzenia jak ryby przez przesuwanie soczewki.
  • Płazy wodne mają linie naboczne. Płazy lądowe mają natomiast parzyste uszy, torebki węchowe i receptory smaku.

Układ wydalniczy

  • Parzyste przedłużone nerki. Mocz to roztwór mocznika i amoniaku. 
  • Zapłodnienie w wodzie. Zapłodnienie jest zewnętrzne. Jajorodność. Postać larwalna oddycha pod wodą skrzelami.
  • Rozdzielnopłciowe, dymorfizm płciowy (wielkość, ubarwienie).
  • Parzyste gonady (przewody uchodzą do kloaki).
  • Skrzek – zlepione, galaretowate sznury lub złoża jaj.

(z Notatek Anety Skawińskiej: http://bio-logia.blog.onet.pl/Plazy-zwierzeta-ziemnowodne,2,ID412588628,n )

Ogoniaste: Bezogonowe: Beznogie:
Ciało wydłużone;
4 kończyny;
Dobrze rozwinięty ogon;
Występują na półkuli północnej w wodach słodkich;
Składają jaja pojedynczo;
Należą do nich: traszki, salamandry, odmieniec jaskiniowy.
Występują prawie zawsze na całej półkuli ziemskiej prócz terenów podbiegunowych;
Tułów jest silnie skrócony;
Odnóża tylne przystosowane są do pływania i skakania;
Należą do nich:żaby, ropuchy, kumaki, rzekotki, grzebuszka ziemna.
Żyją w tropikalnych lasach – w ziemi;
Zamieszkują Amerykę południową i Azję;
Ciało ma kształt robakowaty; (przypomina duże dżdżownice)
W skórze mają drobne łuski.
  • W Polsce wszystkie płazy są chronione.

Artykuł powstał na podstawie:

Biologia klasa 1. OPERON, zakres rozszerzony, Gdynia 2005 

Print Friendly, PDF & Email

Kategorie: Biologia,Płazy,Świat zwierząt

Tagi: ,,,

Pozostaw odpowiedź

notebooki poleasingowe lenovo
outlet laptopów lenovo i dell możesz kupić tanie laptopy nie rezygnując z jakości komputery notebooki poleasingowe dla firm
komputerymarkowe.pl