Wirusy są zbudowane z białek i kwasów nukleinowych. Zawierają DNA lub RNA

(rysunek wykonała Aneta Skawińska)

Kapsyd – płaszcz białkowy (regularne bryły)

Wirusy:

- bryłowe

- spiralne

- spiralno-bryłowe

Niektóre wirusy mogą posiadać otoczkę śluzową.

Bakteriofagi – wirusy bakteryjne

(najbardziej skomplikowany kapsyd)

Wewnątrz kapsydu znajduje się kwas nukleinowy.

Wirusy:

- nie przeprowadzają żadnych reakcji metabolicznych (nie oddychają itp.)

- nie wykazują budowy komórkowej

- nie posiadają błony, cytoplazmy, organelli

- nie odżywiają się, nie oddychają, nie wydalają

Rozmnażanie

Dzięki temu, że posiadają kwas nukleinowy mogą się rozmnażać, lecz tylko w żywej komórce!

Cykl lityczny

1. Etap adsorpcji

Wirus przytwierdza się do ściany bądź błony komórkowej

2. Etap penetracji

Do wnętrza komórki wnika tylko kwas nukleinowy DNA

3. Etap replikacji

Zaczyna się powielać, replikować, tworzy kopię kapsydu. Syntetyzowane są białka kapsydu na podstawie DNA wirusa.

4. Etap składania

DNA wirusa wnika do kapsydu

5. Etap uwalniania

Po połączeniu kapsydu i DNA komórka się rozpada. Wirusy są uwalniane i mogą infekować inne komórki.

Wirion – wirus poza komórka (nie namnaża się)

Cykl lizogeniczny

Zainfekowana komórka nie ginie, lecz przekształca się, nabierając cech komórki nowotworowej (transformacja nowotworowa). Dlatego niektóre wirusy są odpowiedzialne za powstawanie nowotworów.

Choroby wywołane przez wirusy:

1. wścieklizna – choroba przenoszona między zwierzętami w bezpośrednim kontakcie. Wirus rozwija się w mózgu, powodując śmierć zwierzęcia w ciągu kilkunastu dni. Choroba ta może występować również u człowieka.

2. AIDS (zespół nabytego upośledzenia odporności). Chorobę tę wywołuje wirus HIV. Atakuje białe krwinki człowieka. Przenosi się drogą płciową luz za pośrednictwem zakażonej krwi. Prowadzi do śmierci.

Choroby wywołane przez bakterie:

1. gruźlica – wywołują ją prątki gruźlicy. Jest to groźna, przewlekła choroba, atakująca najczęściej płuca. W Polsce uznana jest za chorobę społeczną.

2. zapalenie płuc – wywołują różne rodzaje bakterii.

Aneta Skawińska

Uczennica liceum ogólnokształcącego o profilu biologiczno-chemicznym