SYNTEZA nadjodanu Dess-Martina

SYNTEZA nadjodanu Dess-Martina

ETAP 1: Synteza kwasu o-jodobenzoesowego

RÓWNANIE REAKCJI:

nadjodan etap 1

OPIS:
– Reakcja przebiega przez produkt pośredni – sól diazoniową.

SPRZĘT:
– zlewka poj. 400 ml
– mieszadło magnetyczne
– lejek Buchenra
– pompka wodna lub próżniowa

ODCZYNNIKI:
– kwas antranilowy – 14 g (0,102 mol)
– kwas siarkowy (VI) – 14 ml (stęż. 98%)
– kwas siarkowy (VI) – 50 ml 1M H2SO4
– azotan (III) sodu – 7 g (0,101 mol)
– jodek potasu – 26 g (0,156 mola)

WYKONANIE:
1. W zlewce poj. 400 ml (1) umieszczono 100 ml wody, 14 ml H2SO4 i 14 g (0,1 mola) kwasu antranilowego.(2)
2. Całość mieszano przy pomocy mieszadła magnetycznego i chłodzono w łaźni z lodem.
3. Po oziębieniu do temperatury 5 oC dodawano stopniowo zimny roztwór 7 g (0,101 mola) NaNO2 w 25 ml wody.
4. Do otrzymanego klarownego roztworu wprowadzono małymi porcjami 26 g (0,156 mola) KI w 50 ml 1M H2SO4.
5. Całość mieszano intensywnie do ustania burzliwej reakcja i następnie ogrzewano do temperatury 80 oC czasie 10 min.
6. Z mieszaniny wypada żółtopomarańczowy ciężki osad.
7. Po ochłodzeniu osad odsączono na lejku Buchnera.
8. Otrzymano 24 g brunatnego produktu.
9. Otrzymany produkt poddano krystalizacji (10g z 800 ml wody).
10. Otrzymano 8,1 g kwasu o t.t 160-161 oC (literatura: 162 oC). (*)
11. Wydajność surowego produktu 95%, po krystalizacji 77%.

OBSERWACJE:
(*) Produkt drobnokrystaliczny barwy szarej

UWAGI DOTYCZĄCE PRZEPROWADZENIA DOŚWIADCZENIA:
(1) Duża zlewka ze względu na silne pienienie.
(2) Kwas antranilowy krystalizowany z wody (30 g w 350 ml)

Źródło: Zofia Jerzmanowska „Preparatyka organiczna związków chemicznych” Wydanie II 1972 PZWL str. 239

ETAP 2 synteza kwasu 2-jodoksybenzoesowego (IBX)

RÓWNANIE REAKCJI:

nadjodan etap 2

OPIS:
– IBX – organiczny utleniacz stosowany do utleniania głównie alkoholi I i II rzędowych. Stosowany sporadycznie ze względu na niestabilność. Wszelkie czynności z produktem wykonywać ostrożnie – możliwość eksplozji ‼‼


SPRZĘT:

– zlewka poj. 200 ml
– mieszadło magnetyczne
– lejek Buchenra
– pompka wodna lub próżniowa

ODCZYNNIKI:
– kwasu 2-jodobenzoesowego – 5 g (0,02 mola)
– kwas siarkowy (VI) – 50 ml (0,73 mola )
– bromian (VI) potasu – 4,46 g(0,026 mola)
– alkohol etylowy

WYKONANIE:
1. Mieszaninę 5 g (0,02 mola) kwasu 2-jodobenzoesowego w 50 ml 0,73 mol H2SO4 intensywnie mieszano (mieszadło magnetyczne).
2. Mieszaninę ogrzewano w temperaturze 55 oC, dodano porcjami 4,46 g (0,026 mola) KBrO3 w ciągu 30 min.
3. Mieszaninę ogrzano do 68 oC (łaźnia wodna) i w tej temperaturze mieszano w czasie 3 h (*).
4. Po zakończeniu ogrzewania mieszaninę ochłodzono w łaźni lodowej i przesączono na lejku Buchnera, przemyto 50 ml zimnej wody i 5 ml etanolu(**).
5. Przemyty osad wysuszono (1), otrzymując 4,77 g produktu, wydajność 74%. (***)
6. Z przesączu wydzielił się jeszcze osad który odsączono (barwy brązowej) – 0,56 g

OBSERWACJE:
(*) Podczas mieszania w ciągu pierwszej godziny wydzielał się brom. Mieszanina zgęstniała, po czym po godzinie uległa rozrzedzeniu.
(**) Nie stosować nadmiaru etanolu (straty produktu)
(***) Produkt barwy kremowej.

UWAGI DOTYCZĄCE PRZEPROWADZENIA DOŚWIADCZENIA:
(1) Produkt suszyć rozłożony cienką warstwą na powietrzu. NIE OZNACZAĆ TEMPERATYRY TOPNIENIA ‼‼

Źródło: J. Am. Chem. Soc. 1991, 113, 7277

ETAP 3 synteza nadjodanu Dessa-Martina (DMP)

RÓWNANIE REAKCJI:

nadjodan etap 3

OPIS:
– DMP – organiczny utleniacz stosowany do utleniania głównie alkoholi I i II rzędowych. Stosowany jako bezpieczna pochodna IBX-u

SPRZĘT:
– kolba kulista poj. 25 ml
– chłodnica zwrotna zabezpieczona od dostępu wilgoci
– mieszadło magnetyczne
– lejek Schotta
– pompka wodna lub próżniowa

ODCZYNNIKI:
bezwodnik octowy – 10 ml (0,105 mola)
– kwas 2-jodoksybenzoesowy – 2 g (7,1 mmol)
eter dietylowy (osuszony) – ok. 5 ml
– kwas p-toluenosulfonowy

WYKONANIE:
1. W kolbie kulistej poj. 25 ml, zaopatrzonej w chłodnicę zwrotną umieszczono 10 ml (0,105 mola) bezwodnika octowego, śladowe ilości kwasu p-toluenosulfonowego i 2 g (7,10 mmol) IBX.
2. Całość mieszano i ogrzewano na łaźni wodnej (1) w temperaturze 80 oC(*) Reakcję prowadzono w czasie 2 h. Po zakończeniu reakcji mieszaninę chłodzono w łaźni lodowej. Po wykrystalizowaniu, biały produkt odsączono na lejku Schotta i przemyto 5 ml zimnego eteru dietylowego.
3. Po wysuszeniu na powietrzu otrzymano 2 g nadjodanu, wydajność 66%

OBSERWACJE:
(*) W temperaturze < 70 oC mieszanina krzepnie.

UWAGI DOTYCZĄCE PRZEPROWADZENIA DOŚWIADCZENIA:
(1) Mieszadło magnetyczne z ogrzewaniem

Źródło: J. Org. Chem. 1993, 58, 2899
J. Org. Chem. 1983, 48, 4155-4156

Mechanizm utleniania za pomocą DMP:

mech cz 1

mech cz 2

Print Friendly, PDF & Email

Kategorie: Chemia,Doświadczenia chemiczne

Tagi: ,

Pozostaw odpowiedź

pożyczki darmowe
Dodatkowe pieniądze są zawsze mile widziane, szczególnie gdy w grę wchodzi jakiś nieoczekiwany wydatek. Jak sobie poradzić, jeśli pieniędzy nie ma? Pożyczki darmowe!
pozyczkidarmowe.pl