Zegar jodowy (reakcja Landolta)

ZEGAR JODOWY Landolta

 

 

 

RÓWNANIE REAKCJI:

 (1) W pierwszym etapie pirosiarczan redukuje jodan do jodku (a właściwie bisulfit powstały z rozpuszczonego pirosiarczanu); ten etap reakcji zachodzi powoli i decyduje o szybkości reakcji:

 Landolt 1

 

(2) Wytworzony jodek jest utleniony do wolnego jodu. Jod reaguje ze skrobią, tworząc niebiesko zabarwiony kompleks jodowo-skrobiowo; ten etap zachodzi szybko:

 miniaturka

 

(3) Uwolniony jod natychmiastowo jest przekształcany w jodek przy udziale bisulfitu.

 miniaturka

 

OPIS:

– Przykład reakcji zegarowej, w której obserwujemy cykliczne pojawianie się i zanikanie barwy.

 

 

SPRZĘT:

– dwie kolby miarowe 100 ml i jedna 10 ml

– dwie zlewki 25 ml

– dwie zlewki 100 ml

– mieszadło magnetyczne lub 2 bagietki

 

 

ODCZYNNIKI:

– pirosiarczynu sodu: 1,6 g

– etanol: 1 m

– stęż. kwas siarkowy: 0,4 g

– jodek potasu: 0,43 g

– skrobia: 1 g

 

 

WYKONANIE:

1. Sporządzić roztwory:

roztwór A: w kolbie 100 ml zawierającej odrobinę wody rozpuszcza sie 1,6 g pirosiarczynu sodu, 1 ml etanolu i 0,4 g stęż. kwasu siarkowego, po czym uzupełnia woda do kreski.

roztwór B: W drugiej kolbie miarowej 100 ml w niewielkiej ilości wody rozpuszcza się 0,43 g jodku potasu

roztwór C: w kolbie miarowej nr 3, obj. 10 ml rozpuścić 1 g skrobi w 5 ml gorącej wody, potem uzupełnić do kreski.

2.  W dwóch zlewkach (zlewka I oraz II)  25 ml sporządzić mieszaninę:  5 ml roztworu A, 5 ml wody destylki i 1 ml roztworu C.

3. W jednej małej zleweczce (nr III) 10 ml sporządzić roztwór 5 ml roztworu B oraz 5 ml wody dest.

4. w drugiej zlewce 10 ml (nr IV) zmieszać 2,5 ml roztworu B oraz 7,5 ml destylki.

5. Zawartość zlewki III przelać do zlewki I, zaś zawartość zlewki IV przelać do zlewki II (*).

6. Obie zlewki teraz trzeba albo bardzo energicznie mieszać bagietkami, albo postawić na mieszadle magnetycznym(**).

 

 

OBSERWACJE:

(*) Na razie nic się nie dzieje, mamy dwa bezbarwne roztwory

(**) Jeżeli zawartość zlewek mieszamy na mieszadle magnetycznym, wówczas dokładnie po 11 sekundach (zlewka I) i 22 sekundach (zlewka II) roztwór zabarwi się na intensywnie niebieski kolorek 🙂

Print Friendly, PDF & Email

Kategorie: Artykuły chemiczne,Chemia,Ciekawostki chemiczne,Doświadczenia chemiczne

Pozostaw odpowiedź

kubek upominek
kubek kubki prezent na dzień mamy taty dedykacja od tym symbolem ślub upominek pamiątka ślubna kubeczki