W Tatrach naliczono 872 kozice. Po spadku z 2025 roku populacja znowu rośnie

0

W październiku 2026 r. pracownicy Tatrzańskiego Parku Narodowego i słowackiego TANAP naliczyli w całych Tatrach 872 kozice: 269 po polskiej i 603 po słowackiej stronie granicy. Rok wcześniej było ich 805. Wyniki park opublikował 16 listopada, a PAP opisała je 18 listopada.

Liczba o 8,3 proc. wyższa niż przed rokiem

Wzrost z 805 do 872 zwierząt to 8,3 proc. Poprzednie liczenie przyniosło jednak spadek o ponad 15 proc. W 2024 r. obie ekipy zobaczyły 949 kozic. Tegoroczny wynik jest więc wciąż niższy niż dwa lata temu.

TPN ocenia ostrożnie, że wyniki „mogą wskazywać na stabilizację liczebności populacji po okresie spadków”. Jeden rok wzrostu nie wystarczy, żeby mówić o trwałej zmianie trendu. Trzeba poczekać na kolejne jesienne liczenia.

124 capy, 252 kozy i 80 koźląt

Park podał także strukturę stada dla całych Tatr. Obserwatorzy rozpoznali 124 capy, czyli samce, i 252 kozy, czyli samice. Naliczyli 80 koźląt urodzonych w tym roku i 43 ubiegłoroczne. Trzy zwierzęta miały 2–3 lata.

Duża część zwierząt została jednak opisana tylko ogólnie. U 163 dorosłych kozic nie dało się ustalić płci, 12 młodych nie udało się przypisać do konkretnego rocznika, a 195 osobników pozostało zupełnie nierozpoznanych. To prawie co czwarte zwierzę z całej puli.

Na podstawie tych liczb policzyliśmy, że na jedną rozpoznaną kozę przypada około 0,3 tegorocznego koźlęcia. Tego wskaźnika nie należy jednak traktować jako miary rozrodu. Część samic i młodych mogła trafić do grup „bez rozpoznanej płci” albo „nierozpoznane”.

Liczenie z daleka, z błędem ponad 10 proc.

Liczący obserwują kozice z dużej odległości przez sprzęt optyczny. Jak wyjaśnia TPN, w takich warunkach nie zawsze da się dostrzec wszystkie osobniki. Część zwierząt po prostu nie trafia do zestawienia, a niektórych nie da się dokładnie opisać.

Dlatego TPN zastrzega, że wyników „nie należy brać dosłownie, choć podawane są z dokładnością do jednej sztuki”. Według parku błąd każdego liczenia nie jest znany i może przekraczać 10 proc. Przy takiej niepewności różnica 67 kozic między 2025 a 2026 r. mieści się w granicach błędu pojedynczego liczenia.

Park przypomina też, że podział na kozice polskie i słowackie jest sztuczny. Duża część zwierząt przebywa w rejonie granicy i swobodnie się przez nią przemieszcza. Liczy się wynik dla całego masywu, dlatego obie strony prowadzą liczenie wspólnie.

Od 200 do 1431 zwierząt w ciągu dwóch dekad

Kozice w Tatrach liczy się od 1957 r. Według PAP jest to najstarszy monitoring przyrodniczy prowadzony jednocześnie przez dwa państwa. Wyniki z kolejnych dekad mocno się wahały.

Najgorzej było pod koniec lat 90. XX w., gdy w całych Tatrach naliczano około 200 kozic. W latach 2014–2017 liczba przekraczała tysiąc, a w 2018 r. padł rekord: 1431 zwierząt. Potem populacja znowu spadła poniżej tysiąca. Ani TPN, ani PAP nie podają w tegorocznych komunikatach, co spowodowało ostatnie spadki.

Kozica tatrzańska to podgatunek kozicy górskiej, który naturalnie żyje tylko w Tatrach. Jest więc tatrzańskim endemitem. W Polsce podlega ścisłej ochronie gatunkowej. Mała populacja zamknięta w jednym paśmie górskim jest wrażliwa na każdy gorszy rok, dlatego coroczne liczenia mają tak duże znaczenie dla ochrony przyrody.

Czego liczenie nie mówi

Jesienny wynik pokazuje, ile zwierząt udało się zobaczyć w październikowe dni. Nie mówi wprost, ile kozic urodziło się i zginęło w ciągu roku ani dlaczego. Do takich wniosków potrzebne byłyby dane z dłuższego okresu i informacje o padłych zwierzętach, których komunikat nie zawiera.

Ograniczeniem jest też sama metoda. Obserwacje z daleka zależą od tego, co widać w dniu liczenia, a część zwierząt zawsze umyka. Pojedyncze liczby z kolejnych lat trzeba więc czytać jako trend z wieloletniej serii, a nie jako dokładny spis.

Tatrzański Park Narodowy publikuje również inne dane z monitoringu przyrody. Niedawno pisaliśmy o badaczach z UKSW i SGGW, którzy w Tatrach zmierzyli 338 roślin fiołka dwukwiatowego na różnych wysokościach. O tym, jak populacje różnych gatunków wpływają na siebie nawzajem, piszemy w artykule o interakcjach między populacjami.

Słowniczek: endemit – wyjaśnienia pojęć z tego tekstu.

Źródła i daty

  • Tatrzański Park Narodowy, „Wyniki jesiennego liczenia kozic 2026”, 16.11.2026 – tpn.gov.pl.
  • PAP / Nauka w Polsce, „Tatry/ Po polskiej i słowackiej stronie policzono kozice; wzrost populacji po ubiegłorocznym spadku”, 18.11.2026 – naukawpolsce.pl.

Zdjęcie wyróżniające: kozica tatrzańska na skałach w Koziej Dolince w Tatrach. Zdjęcie poglądowe, niezwiązane z tegorocznym liczeniem. Fot. Aneta Pawska, CC BY 3.0, Wikimedia Commons; kadrowanie Biomist.

Oceń ten post
Sprawdź się przed maturą
Testy i zadania maturalne z odpowiedziami: Ekologia →
Subscribe
Powiadom o
guest
0 komentarzy
najstarszy
najnowszy oceniany
0
Masz przemyślenia? Napisz komentarz!x