Czynności życiowe oraz przegląd wybranych przedstawicieli protistów.

1. odżywianie

fotoautotrofy (glony) – przeprowadzają fotosyntezę, posiadają chloroplasty, różnorodne kształty (soczewkowaty, płatowaty, taśmowy)

Wewnątrz chloroplastów mogą występować pirenoidy – skupiska skrobie

W plastydach (chloroplastach) występują różne barwniki:

– im wyżej – chlorofil (zielenice), np. skrętnica

– głębiej – ksantofile (żółto-pomarańczowe), brunatnice

– głęboko – karoteny (ciemno-czerwone), krasnorosty

heterotrofy (pierwotniaki) – formy pasożytnicze, saprofityczne, pobierają gotowy pokarm

a) wchłanianie (przenika przez błony)

b) fagocytoza (polega na pobieraniu złożonych cząstek pokarmowych, cząsteczki te ulegają strawieniu, a następnie usuwane są niestrawione resztki

W skrócie:

1. cząsteczka pokarmu przyłącza się do błony komórkowej

2. powstaje wpuklenie, następnie pęcherzyk pokarmowy odrywa się

3. do niego przyłącza się lizosom, zostają uwolnione enzymy trawienne

4. cząsteczki odżywcze przenikają do cytoplazmy

5. pęcherzyk łączy się ponownie z błoną, zostają usunięte niestrawione resztki

c) pinocytoza (polega na pobieraniu cząsteczek o prostej budowie i procesowi temu nie towarzyszy wydalanie niestrawionych cząsteczek)

W skrócie:

1. cząsteczka pokarmu przyłącza się do błony

2. powstaje kanalik, następnie pęcherzyk pokarmowy odrywa się

3. do niego przyłącza się lizosom, zostają uwolnione enzymy trawienne

4. cząsteczka zostaje w całości strawiona

5. pęcherzyk rozpada się, uwalniając do cytoplazmy składniki odżywcze

(obrazek pochodzi z: Biologia 1, podręcznik,  zakres rozszerzony, Operon)

d) miksotrofy – organizmy które w zależności od warunków mogą odżywiać się autotroficznie lub heterotroficzne

Sposoby rozmnażania się protistów

bezpłciowe

Protisty jednokomórkowe:

– podział (mitoza)

– pączkowanie

Protisty wielokomórkowe:

– fragmentacja plechy

– kule potomne (toczek); kolonia ma postać kuli, komórki są na powierzchni, w środku jest pusto. Komórki dzielą się gdy kula osiąga duże rozmiary, komórki wnikają do wnętrza toczka. Pierwsza komórka rozpada się, a reszta zostaje uwolniona.

– przez zarodniki (spory) są to komórki służące do rozmnażania, dają początek nowym organizmom

Podział ze względu na ruch:

zoospory (zarodniki zdolne do ruchu)

aplanospory (zarodniki niezdolne do ruchu)

Podział ze względu na miejsce powstawania:

Zarodnia = sporangium

endospory (powstają wewnątrz zarodni)

egzospory (powstają na zewnątrz zarodni)

płciowe

izogamia; polega na łączeniu się gamet tej samej wielkości

anizogamia; gamety różnią się wielkością ale są ruchliwe

oogamia; łączy się jedna gameta nieruchliwa (żeńska) z jedną gametą ruchliwą (męska)

izogamia

anizogamia

oogamia

koniugacja polega na wymianie substancji dziedzicznej między dwoma osobnikami

(obrazek pochodzi z: Biologia 1, podręcznik,  zakres rozszerzony, Operon)

Typy przemiany pokoleń

Przemiana pokoleń jest to cykliczne występowanie po sobie pokolenia rozmnażającego się płciowo i bezpłciowo

W każdym cyklu przemiany pokoleń występuje obowiązkowo podział mejotyczny.

(obrazek pochodzi z: Biologia 1, podręcznik,  zakres rozszerzony, Operon)

Gamia – zapłodnienie

Cykl z mejozą postgamiczną – dominuje haplofaza – komórki 1n, mejoza zachodzi tuż po zapłodnieniu

Cykl z mejozą pregamiczną – dominuje diplofaza – komórki 2n, mejoza zachodzi tuż przed zapłodnieniem

(obrazek pochodzi z: Biologia 1, podręcznik,  zakres rozszerzony, Operon)

Różnice:

– różnica położenia

– dominacja haplofazy, w drugim diplofaza

– w jednym komórki haploidalne, inne diploidalne

Formy wielokomórkowe:

Gametofit – pokolenie rozmnażające się płciowo (1n)

Sporofit – pokolenie rozmnażające się bezpłciowo (2n)

(obrazek pochodzi z: Biologia 1, podręcznik,  zakres rozszerzony, Operon)

Przegląd wybranych przedstawicieli protistów

Glony:

Krasnorosty

– czerwone

– materiał zapasowy: skrobia krasnorostowa

– brak wici

– brak centrioli

– jadalne

Zielenice

– ruchliwe

– 2 wici

– autotrofy

– zielone

– materiał zapasowy: skrobia

– ściana komórkowa składa się z celulozy i pektyny

– jadalne

– rozmnażają się na wszystkie sposoby

Stramenopile

– wielokomórkowe

– 2 wici – nierówne długości

– ściana komórkowa z celulozy

Pierwotniaki:

Tobołki

– autotrofy

– 2 wici

– pancerz z 2 bruzdami (węglan wapnia)

Sporowce

– jednokomórkowce

– pasożyty

– żyją wewnątrz kręgowców i bezkręgowców

– podział komórki: schizogonia (najpierw się jądro dzieli, potem cytoplazma i powstaje wiele komórek potomnych)

Orzęski

– drapieżniki

– do 3mm długości

-skomplikowana budowa wewnętrzna

– liczne rzęski

– aparat jądrowy

– cytosom – otwór gębowy w pelicula

– cytopyga – „odbyt” otwór przez który wydalane są resztki w pelicula

– wodniczka tętniąca

– materiał zapasowy: cukry

-plecha wielokomórkowa

Print Friendly, PDF & Email

Kategorie: Biologia,Mikroorganizmy,Protisty

Tagi: ,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,

Pozostaw odpowiedź