Klasyfikacja tkanek roślinnych oraz charakterystyka tkanek twórczych i stałych.

Klasyfikacja tkanek roślinnych

Tkanka – jest to zbiór komórek o podobnej budowie, tego samego pochodzenia spełniają ściśle określone funkcje

Typy tkanek:

  • TKANKA TWÓRCZA – komórki mogą się dzielić

1. Tkanki twórcze pierwotne – komórki dzielą się stale
a) merystem wierzchołkowy pędu
b) merystem wierzchołkowy korzenia
c) merystem wstawkowy (interkalarny)

2. Tkanki twórcze wtórne – komórki dzielą się przy określonym czasie
a) kambium (miazga)
b) fellogen (miazga korkotwórcza)
c) kallus (tkanka przyranna)

  • TKANKA STAŁA –komórki które się nie dzielą

1. Tkanki miękiszowe
a) miękisz asymilacyjny
A1 – palisadowy,
A2 – gąbczasty,
A3 – wieloramienny
b) miękisz spichrzowy (magazynujący)
c) miękisz powietrzny
d) miękisz wodonośny (wodny)
e) miękisz zasadniczy

2. Tkanki okrywające
a) tkanki okrywające pierwotne
– A1 – epiderma (skórka),
– A2 – epiblema (skórka korzenia)
b) tkanki okrywające wtórne
– B1 – korek

3. Tkanki wzmacniające
a) kolenchyma (zwarcica)
A1 – kolenchyma kątowa,
A2 – kolenchyma płatowa
b) sklerenchyma (twardzica)
B1 – włókna,
B2 –sklereidy (komórki kamienne)

4. Tkanki przewodzące
a) drewno (ksylem)
b) łyko (floem)

5. Tkanki gruczołowe (wydzielnicze)
a) utwory powierzchniowe
b) utwory wewnętrzne

Charakterystyka tkanek twórczych

Cechy wszystkich tkanek twórczych:
– komórki się dzielą
– cienkie ściany komórkowe
– duże jądra
– gęsta cytoplazma
– małe wodniczki

1. Tkanki twórcze pierwotne
– dzielą się przez całe życie
– podziały zachodzą we wszystkich płaszczyznach
– podziały nie są zdeterminowane – po podziałach mogą powstawać wszystkie typy tkanek stałych
a) merystem wierzchołkowy pędu
– występuje na szczycie pędu, podziały powodują wydłużanie się pędu
b) merystem wierzchołkowy korzenia
– powoduje wydłużanie się korzenia
c) merystem wstawkowy (interkalarny)
– występuje tylko u traw!
– po ścięciu liścia odnawia się i nadal rośnie

2. Tkanki twórcze wtórne
– nie dzielą się przez całe życie
– komórki ułożone są warstwami
– dzielą się w płaszczyźnie równoległej do organów (przyrost na szerokość-grubość)
– podziały tych komórek są zdeterminowane
a) kambium
– dzieląc się odkłada łyko, do wewnątrz drewno
b) fellogen
– dzieląc się okrywa korek, do wewnątrz miękisz
c) kallus
– tkanka „okazjonalna”, przy zranieniach dzieląc się odtwarza uszkodzone tkanki

Charakterystyka tkanek stałych

1. Tkanki asymilacyjne
Cechy wszystkich tkanek miękiszowych:
– zbudowane z komórek cienkościennych i komórek żywych
a) Miękisz asymilacyjny
– uczestniczy w fotosyntezie
– zawiera liczne chloroplasty
A1) miękisz palisadowy
– zbudowany z komórek wydłużonych i ściśle do siebie przylegające (występuje na górnej powierzchni liścia, tam gdzie jest dużo światła)
A2) miękisz gąbczasty
– luźno ułożone komórki
– między nimi znajdują się przestwory międzykomórkowe (występują na spodzie liścia)
A3) miękisz wieloramienny
– mają pofałdowane ściany, dzięki temu jest większa powierzchnia pochłaniania światła (drzewa iglaste)
b) Miękisz spichrzowy (magazynujący)
– gromadzi substancje zapasowe: skrobia, białka (ziarna aleuronowe), tłuszcze
– dobrze wykształcone leukoplasty (bezbarwne plastydy)
– występują w bulwach, kłączach i nasionach
c) Miękisz powietrzny
– zawiera duże przestwory międzykomórkowe, które tworzą kanały przewietrzające roślinę
d) Miękisz wodonośny (wodny)
– komórki mają duże wodniczki, gromadzą dużo wody, np. kaktusy, agawa
e) Miękisz zasadniczy
– nie wykazuje specjalizacji
– wypełnia wolne przestrzenie między innymi tkankami

2. Tkanki okrywające
Cechy wszystkich tkanek okrywających:
– występują zawsze na powierzchni organów
– funkcja ochronna
– muszą zagwarantować kontakt z otoczeniem i wymianą między rośliną a środowiskiem
– wszystkie komórki ściśle do siebie przylegają
a) tkanki okrywające pierwotne
– zbudowane są z komórek żywych, ułożone w jedną warstwę
A1) epiderma (skórka)
– okrywa części nadziemne, łodyga, liście
– na powierzchni skórki znajduje się warstwa tłuszczowa (kutikula) à roślina jest chroniona przed nadmiernym wysychaniem
– znajdują się aparaty szparkowe, mogą się otwierać lub zamykać w zależności od ilości wody, umożliwia pobieranie dwutlenku węgla i transpiracji (parowanie)
– na powierzchni mogą znajdować się włoski (np. pokrzywa)
A2) epiblema (skórka korzenia)
– okrywa części podziemne
– pobiera sole mineralne
– nie ma kutikuli
– komórki są cienkościenne (dzięki temu przepuszcza wodę)
– komórki wytwarzają włośniki, które zwiększają powierzchnię chłonną
b) tkanki okrywające wtórne
B1) korek
– tkanka która okrywa części nadziemne i podziemne
– zbudowana z komórek martwych i tworzą kilka warstw
– ich ściany wysycane są suberyną (substancja tłuszczowa, nie przepuszczalna dla wody)
– jest lekki i ciepły
– występują przetchlinki, umożliwiają wymianę gazową, dzięki temu korek zachowuje kontakt z otoczeniem

3. Tkanki wzmacniające
Cechy wszystkich tkanek wzmacniających:
– usztywnia rośliny
– chronią przed uszkodzeniami mechanicznymi
– zgrubiałe ściany komórkowe
a) kolenchyma (zwarcica)
– zbudowana z komórek żywych, których ściany są niejednorodnie zgrubiałe
A1) kolenchyma kątowa
– zgrubiałe są narożniki
A2) kolenchyma płatowa
– występują przeciwległe ściany
– występuje u młodych częściach roślin zdolnych do wzrostu
– jej komórki mogą posiadać chloroplasty
b) sklerenchyma (twardzica)
– zbudowana z komórek martwych
– ich ściany są zgrubiałe na całej powierzchni
– występują na częściach stałych
– buduje łupiny nasienne
B1) włókna
– charakteryzują się tym, że są długie
– ściany zgrubiałe na przekroju pierścieni, np. len, konopia
B2) sklereidy (komórki kamienne)
– mają kształt wielościanów
– w ścianach komórki występują rozgałęzione jamki (gruszki)

4. Tkanki przewodzące
Tkanki niejednorodne – to tkanki, które oprócz elementów właściwych dla siebie zawierają komórki innych tkanek (miękiszowe, wzmacniające)
Cechy wszystkich tkanek przewodzących:
– mają za zadanie przewodzenie i transportowanie substancji w roślinie
a) drewno (ksylem)
– transport wody i soli mineralnych (z dołu do góry)
– zbudowane z komórek martwych o silnie zgrubiałych ścianach
Dwa typy elementów przewodzących:
cewki: (paprotniki, nagonasienne)
– mają wydłużony kształt
– na całej powierzchni rozproszone liczne jamki lejkowate
naczynia: (okrytonasienne)
– cylindryczny kształt
– ściany poprzeczne z reguły zanikają
– szybszy transport
Transport bierny – nie wymaga nakładów energii
b) łyko (floem)
– zbudowane z komórek żywych, które transportują związki organiczne z liści do pozostałych części rośliny (korzeń, kłącze)
Dwa rodzaje elementów przewodzących:
Komórki sitowe:
– wydłużony, wrzecionowaty kształt (na końcach się zwężają)
– na powierzchni znajdują się liczne rozproszone pola sitowe
Rurki sitowe:
– wydłużony (nie są zwężone), walcowaty, cylindryczny kształt
– ściany przeciwległych ścian znajdują pola sitowe
– nie ma jadra, dlatego równoległe do każdej rurki sitowej ułożona jest komórka przyrurkowa z jądrem (zaopatrują rurkę sitową)
Transport aktywny – wymagający nakładów energii (duże cząsteczki)

5. Tkanki gruczołowe (wydzielnicze)
Cechy wszystkich tkanek gruczołowych:
– pojedyncze wyspecjalizowane komórki, które wydzielają określone substancje
a) utwory powierzchniowe
– produkują wydzieliny na zewnątrz rośliny
– włoski gruczołowe
– miodniki (kwiaty okrytonasienne), wydzielają nektar
– wypotniki (hydatody) – szparki wodne wydzielające wodę w postaci płynnej
b) utwory wewnętrzne
– odkładają wyprodukowane substancje wewnątrz ciała rośliny
– rury mleczne – są zbudowane z komórek, między którymi zanikły poprzeczne ściany (ich wnętrze wypełnia sok mleczny)
– kanały żywiczne (wypełnia je żywica), chroni roślinę przed infekcjami

Your ads will be inserted here by

Easy Plugin for AdSense.

Please go to the plugin admin page to
Paste your ad code OR
Suppress this ad slot.

Kategorie: Biologia,Świat roślin

Tagi: ,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,

Pozostaw odpowiedź

notariusz rzeszów
Kancelaria zapewnia fachową pomoc w zakresie dokonywania czynności notarialnych, gwarantując profesjonalizm oparty na wieloletnim doświadczeniu. Notariusz Rzeszów.
notariusz-marcinowski.pl